Title_left HỒ SƠ THÀNH TÍCH Title_right
 
Zoom
 
No-person-img
Nhà báo Đỗ Quang, Tuấn Hoàng
No-person-img
Nhà báo Đức Tín
No-person-img
Nhà báo Đăng Ngọc
No-person-img
Nhà báo Đăng Trường, Hồng Lĩnh
No-person-img
Nhà báo Bằng Vân
No-person-img
Nhà báo Bùi Phương Hạ
No-person-img
Nhà báo Cảnh Mạnh, Trần Đức
No-person-img
Nhà báo Cẩm Thúy
No-person-img NHÀ BÁO VĂN NGHIỆP CHÚC

ĐIỆN SÁNG TRÊN VÙNG CAO QUẢNG BÌNH

 

Niềm vui vào nhà dịp mới đón tết, không đói ăn, áo ấm, như một giấc mơ đối với chồng  anh Cao Chuyên và hơn 150 hộ đồng bào Rục tại Yên Hợp và các bản, làng Phú Minh, Ón, Mò O - Ồ Ồ ở xã núi cao Quảng Bình.
Bà con Rục và cái tết sớm
Xuân Ất Dậu 2005 đến từ rất sớm, với chàng trai tàn tật người Rục 35 tuổi, anh Cao Chuyên, ở bản Yên Hợp xã miền núi cao Thượng Hoá, huyện Minh Hoá (Quảng Bình). Tết năm nay, giữa tiết trời sương giá cuối năm, nhiệt độ từ 7 - 100c, gia đình anh và bà con trong bản chả phải lo đốt củi rừng trong nhà tránh rét nữa. "Nhà nước xây cho cái nhà ưng lắm. Tết vào nhà mới, được cán bộ cho cái chăn ấm. Cái nhà lợp tranh cũ chừ miềng để làm bếp nấu cơm" - Anh Chuyên hồ hởi khoe vậy với khách đến thăm.
Niềm vui sướng vào nhà mới như một giấc mơ đối với vợ chồng anh Chuyên và hơn 150 hộ đồng bào Rục tại Yên Hợp và các bản khác trong xã. Niềm vui nào hơn, khi bà con được biết, chỉ vài ngày trước thời khắc đón giao thừa, hàng chục gia đình bản Yên Hợp và bản Ón, hân hoan chờ đón ánh điện bừng sáng giữa đại ngàn điệp trùng rừng núi. Còn hạnh phúc nào bằng, khi những cán bộ huyện, xã ở đây và những cán bộ, chiến sỹ biên phòng Quảng Bình  chứng kiến cuộc sống mới của đồng bào mình. Đã xa rồi cảnh sống theo kiểu "ở nhà hang đá ăn nhờ rừng".
Cuộc đổi đời của bà con người Rục, có thể nói, bắt đầu từ mấy thập kỷ trước đây, khi bộ đội biên phòng  phát hiện người dân tộc Sách, Mày, A - Rem, Mã Liềng đặc biệt là người Rục, ở rải rác trong các hang đá heo hút vùng rừng núi Tây Bắc của tỉnh. Tại xã Thượng Hoá, bà con người Rục giờ vẫn chưa bỏ hẳn cuộc sống du canh, du cư, lại đối mặt với nguy cơ tiệt chủng giống nòi (do hủ tục sinh hoạt cộng đồng theo kiểu quần hôn).
Nhờ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, ánh sáng văn minh miền xuôi đã lên với bà con Rục và hơn 17 nghìn đồng bào dân tộc thiểu số tại 134 thôn, bản làng rẻo cao của 18 xã miền núi Quảng Bình. Từ năm 2002, thực hiện sự chỉ đạo của Chính phủ, tỉnh triển khai dự án bảo tồn và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại xã Thượng Hoá. Dự án được phê duyệt với mức đầu tư lên tới 32 tỷ đồng, trong đó vốn đầu tư cơ sở hạ tầng 29 tỷ đồng, vốn hỗ trợ sản xuất, đời sống 3 tỷ đồng. Mục tiêu dự án là giúp bà con từng bước ổn định đời sống, định canh định cư.
Đến nay, nhiều hạng mục công trình dân sinh đã từng bước hoàn thành, đưa vào sử dụng. Từ chuyện đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng như làm đường, kéo đường dây diện, làm trạm cấp điện, xây dựng đường nước sinh hoạt cho từng bản, rồi  làm lớp học ở bản, xây trạm y tế, nhà văn hoá... Cách đây mấy năm, từ quãng đường lớn  vào bản On, bản Mò O - Ồ Ồ chỉ dăm cây số, bà con phải lội bộ cả buổi vượt dốc núi chon von mà chưa tới chợ. Nay thì khác lắm, như chị chị Cao Thị Hiện, chi hội trưởng  Phụ nữ bản Ón cho biết từ đầu năm  ngoái, ô tô tải chở vật liệu  xây dựng, rồi cả xe từ xuôi lên thu mua ngô, đỗ sát tận sân nhà.
Bắt đầy nhịp sống mới
Chuyện mấy thanh niên người Rục trong bản năm ngoài biết lái máy cày vẫn là câu chuyện mà anh Cao Chuyên muốn kể với khác từ xuôi lên thăm. Chả là khi các ban ngành  tỉnh triển khai  các chương trình phát triển sản xuất, ngót 70ha đất khai hoang được rà phá bom mìn, trở thành diện tích canh tác. Đất đai có, cùng lúc ba máy cày  loại nhỏ được chuyển về  bản. Trưởng bản chọn một số thanh niên khoẻ mạnh, nhanh nhẹn cho theo lớp học kỹ thuật dạy ngay tại bản. Trưởng bản Ón, ông Trần Tiếp cho biết thêm, từ diện tích khai hoang 15ha, bà con năm qua đã thử trồng ngô, sắn. Lần đầu, nhiều hộ trong bản có ngô để bán, lấy tiền mua sắm các vật dụng gia đình.
Tuy nhiên, vấn đề quan trọng là tìm ra cách làm ăn thế nào để bà con tự vươn lên, vượt đói nghèo. Đó là khó khăn không thể vượt qua đối với bà con Rục ở Thượng Hoá  nói riêng và rộng hơn, với hơn ba nghìn hộ bà con dân tộc thiểu số khác nhau như người Ma Coong (xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch) người Vân Kiều (các xã thuộc huyện Quảng Ninh), người A - Rem (Bố Trạch), người Sách, người Mày (huyện Minh Hoá)... Theo lãnh đạo Ban Dân tộc - Miền núi và Tôn giáo Quảng Bình tỷ lệ nghèo đói vùng đồng bào dân tộc thiểu số hiện nay vẫn còn cao hơn nhiều so với tỷ lệ trung bình toàn tỉnh. Trong khi đó, tư tưởng ỷ lại trong cộng đồng bà con chưa được cải thiện rõ nét, thậm chí cách nghĩ "đói không lo, no không mừng (!) còn đeo đẳng ở một bộ phận không nhỏ...
Hẳn thế, việc xây dựng mô hình sản xuất tại các xã đặc biệt khó khăn, vùng sâu, vùng xa như Thượng Hoá, thời gian qua đã được chú trọng. Một trong số đó là mô hình xoá đói, giảm nghèo cho bà con nông đân người Rục tại xã do Hội Nông dân Việt Nam và Uỷ ban Dân tộc phối hợp thực hiện. Mấy năm qua, các cấp hội xây dựng các mô hình trình diễn. Tại xã có hai câu lạc bộ nông dân với 80 hội viên tham gia, hàng tháng sinh hoạt định kỳ. Bên cạnh đó, 10 nhóm hộ nông dân, hoạt động khuyến nông, khuyến lâm đã được tổ chức  tại các bản. Mỗi nhóm gồm 7- 12 người, sinh hoạt theo chuyên đề như nhóm nuôi dê, nhóm nuôi bò, nhóm trồng lúa, trồng đậu tương... Trưởng nhóm sau khi đi học về bản làm khuyến nông viên, hướng dẫn các thành viên theo phương thức "cầm tay chỉ việc", "nông dân dạy nông dân" tại bờ ruộng, chân nương.
Đồng chí Phan Thanh Giảng, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh cho biết thêm, năm qua có hơn 150 hộ người Rục được hướng dẫn cách làm ăn và 62 hộ được hỗ trợ phát triển sản xuất, một số hộ ngoài chăn nuôi bò, dê, năm qua thu hoạch 3- 4 tấn ngô! Đời sống của bà con ở đây có bước cải thiện.
Cơm cũ, chuyên viên mới - bà con vùng cao dịp đầu năm thường nói vậy. Ở Quảng Bình năm nay, các xã thuộc diện đặc biệt khó khăn có đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, ô tô đã vào tới trung tâm xã. Ánh điện sáng, theo thời gian, sẽ mang lại sự văn minh, no ấm, cũng đã có mặt tại tất cả các xã thuộc huyện vùng cao Minh Hoá!
 Vợ chồng anh Cao Chuyên ở bản Yên Hợp, dù còn lam lũ, còn có niềm vui thứ ba trong dịp đón Xuân: Hai đứa con nhỏ đều tới trường về nhà biết hát, biết đọc tiếng Việt. Đó là điều rất đỗi mới lạ với các cụ ông, cụ bà trong bản...

Văn Nghiệp Chúc - Báo Nhân dân

Arrow2 Điện sáng trên vùng cao Quảng Bình