Trong làng điêu khắc Việt Nam, không ai là không biết đến hoạ sỹ tài hoa Trần Hiếu Lễ. Hiện nay họa sỹ này đang là giám đốc Công ty Viễn Phương - một công ty uy tín hàng đầu tại Việt Nam về sản xuất cột đá nhân tạo, các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, quà tặng, đèn trang trí bằng vật liệu composite siêu bền với các chế tác độc đáo. Dù đã có một chút thành công trên thương trường, nhưng với Trần Hiếu Lễ, việc kinh doanh là nơi để anh trải nghiệm cuộc sống, là nơi anh thể hiện chính bản thân mình và được thực hiện những niềm đam mê bên giá trị những “đưá con tinh thần” mà mình đã khổ công tạo ra.
Dành trọn tâm huyết cho nghệ thuật
Anh sinh ra và lớn lên ở miền đất Kim Sơn, Ninh Bình. Cũng như bao thanh niên khác, Trần Hiếu Lễ mong ước sau này sẽ tự mình sáng tạo ra nhiều sản phẩm hữu ích cho xã hội. Và, ước mơ của anh đã được quê hương đắp bồi và lớn dậy. Niềm đam mê vẽ tranh, điêu khắc bên cạnh năng khiếu thiên bẩm đã thôi thúc anh đến với khoa điêu khắc Trường Mỹ thuật công nghiệp Hà Nội từ những năm 70 của thế kỷ trước. Tốt nghiệp đại học, ra trường với biết bao khó khăn bộn bề trước mặt và có lẽ chính cuộc sống bươn chải đã làm nên sự thăng hoa cho sức sáng tạo nghệ thuật trong anh. Rung cảm nghệ thuật trên cái nền của những trải nghiệm cuộc đời đã tạo ra nhà điêu khắc Trần Hiếu Lễ có một phong cách độc đáo. Anh đã thổi hồn mình vào những thớ đá, khúc gỗ, biến chúng thành những tính cách biết suy ngẫm, trăn trở. Tất cả các loại tranh tượng của anh đều được người xem cảm phục bằng những đường nét điêu luyện, tinh tế, chân thực, sống động. Các tác phẩm nhiều thể loại của Trần Hiếu Lễ như: tượng đài cụ Hồ Đắc Di (đặt ở đại sảnh Đại học Y), phục chế vòm khán giả tại Nhà hát lớn Hà Nội, trang trí khu đại sảnh Nhà khách 37 Hùng Vương, phần mỹ thuật nhà khách VIP sân bay quốc tế Nội Bài, trần tường cách âm Hội trường Ba Đình.... “Thương hiệu” của anh đã được khẳng định trong giới điêu khắc Việt Nam.
Từng được mệnh danh là “vua các sản phẩm nội thất thạch cao” nhưng không dừng lại ở đây, sau nhiều năm lao tâm khổ tứ, nghiên cứu, phân tích, thử nghiệm để tạo ra chất liệu mới, cuối năm 2001, anh đã cho ra đời những chiếc cột, bàn đá vân tranh nhân tạo đẹp từ chất liệu cấu thành đến màu sắc và kiểu dáng. Sản phẩm này đã làm sửng sốt trong giới kiến trúc và người tiêu dùng Hà Nội. Trong tâm thức của mình, anh luôn nghĩ rằng: Đừng bao giờ ngồi chờ, hãy bắt tay vào công việc. Cuộc sống không phải là sự thụ hưởng mà là chuỗi ngày phấn đấu, rèn luyện trong thử thách và lao động không mệt mỏi để từ đó tạo ra những giá trị đầy ý nghĩa. Những tác phẩm nghệ thuật mới của anh được kết tinh bằng chính bàn tay, khối óc và sự đam mê luôn chảy tràn trong huyết quản. Sau mỗi tác phẩm được “trình làng” và được nhiều người trân trọng đón nhận, nụ cười dường như tươi hơn trên môi anh. Và những bước thành công ban đầu như những luồng sinh khí mới giúp anh tự tin hơn để sáng tạo thêm nhiều tác phẩm mới, anh luôn tự đặt ra cho mình mục tiêu để phấn đấu và khẳng định mình.
Trong xu thế đổi mới và hội nhập, hoạ sỹ Trần Hiếu Lễ vẫn đang tiếp tục cuộc hành trình đầy đam mê. Niềm vui được nhân lên khi cơ sở sản xuất thạch cao trước đây của anh đã bứt phá vươn dậy để khoác trên mình tấm áo quy mô của một công ty mang tên Viễn Phương.
Cứ theo mãi một dòng sông, thế nào cũng ra được biển lớn
Đó là triết lý sống của hoạ sỹ Trần Hiếu Lễ. Với đầu óc thực tiễn và cá tính mạnh mẽ, anh luôn tạo cho mình một tư thế vững vàng khi đi trên con đường mình đã chọn. Hoạ sỹ nay đã trở thành một ông chủ doanh nghiệp. Bằng sự đầu tư lớn và bài bản cho mặt bằng nhà xưởng, trang thiết bị máy móc song hành với vốn “tự có” là niềm đam mê không ngừng tìm tòi và sau những dốc sức ”vắt kiệt” mình cho những sáng tạo, hoạ sỹ Trần Hiếu Lễ cùng các cộng sự đã cho ra thị trường loại vật liệu mới: đá nhân tạo được làm từ composite, đây là nguyên liệu siêu bền đã được kiểm chứng quốc tế, chịu mài mòn, va đập, mưa nắng, có tuổi thọ cao… rất thích hợp với khí hậu Việt Nam.
Hình thức đá nhân tạo Viễn Phương được tạo ra từ những nét vẽ điêu luyện của các hoạ sỹ có tâm huyết với nghề nghiệp. Biết kết hợp, kế thừa những tinh tuý của đá tự nhiên, khi đá tự nhiên và đá nhân tạo đặt cạnh nhau, khách hàng sẽ thấy chúng được hoà làm một.
Không những vậy, đá nhân tạo Viễn Phương còn được sáng tạo với tính đồng bộ chọn lọc từ đá tự nhiên phát triển mà thành, vừa như đá thật, vừa độc đáo, nhuần nhuyễn, tinh tế, rất thích hợp cho trang trí nội ngoại thất và đảm bảo thẩm mỹ, chất lượng, phù hợp với mọi yêu cầu khắt khe nhất của khách hàng.
Với quá trình hoạt động trên 10 năm kinh nghiệm và uy tín, Công ty Viễn Phương đã thu hút được rất nhiều hoạ sỹ, kiến trúc sư về đây hội tụ để cùng nhau phát triển. Giám đốc Trần Hiếu Lễ đã tạo được công ăn, việc làm cho hàng chục lao động với mức thu nhập hơn 1 triệu đồng/người/ tháng. Cho đến nay, Công ty Viễn Phương đã thiết kế, thi công nội thất hàng trăm công trình lớn nhỏ: Phù điêu mặt trước toà nhà Ban chấp hành TW Đảng, Khách sạn ASEAN, Tổng Công ty dịch vụ bay Việt Nam, Học viện Kỹ thuật quân sự…. Tất cả điều đó đã minh chứng cho năng lực sản xuất, trình độ tay nghề cũng như khẳng định thương hiệu Viễn Phương trong lĩnh vực trang trí nội ngoại thất tại Việt Nam.
Với sự nghiên cứu thành công công nghệ sản xuất đá nhân tạo bằng vật liệu composite, sản phẩm đá marble nhân tạo Viễn Phương của Trần Hiếu Lễ đã đạt 4 huy chương vàng Hội chợ Thương mại quốc tế 2003-2004-2005. Thời gian vừa qua, 3 bộ tác phẩm đá nhân tạo của anh đã được Hội đồng nghệ thuật của Bộ Văn hoá - Thông tin chọn trưng bày tại Triển lãm mỹ thuật ứng dụng toàn quốc. Không những thế, sản phẩm của Viễn Phương đã bay đi muôn phương và đã có mặt tại nhiều nước trên thế giới như Mỹ, úc cùng một số nước trong khối EU.
Trong kinh doanh, dẫu biết phải nỗ lực để đảm bảo sự phát triển của công ty, nhưng Trần Hiếu Lễ vẫn luôn đặt chữ Nhân lên hàng đầu. Mỗi sản phẩm đưa ra thị trường, bên cạnh giá trị sử dụng nó còn mang tính nghệ thuật cao và phải chuyển tải được tâm tư, tình cảm của người nghệ sĩ để khi nhìn vào đó khách hàng có cảm giác như đang đứng trước người tạo ra sản phẩm ấy.
Họa sĩ Trần Hiếu Lễ bộc bạch rằng: “Bất cứ mình kinh doanh lĩnh vực gì, dù nhỏ hay lớn đều giống nhau. Có khác chăng là ở độ say mê của chủ thể đối với đặc thù riêng của từng công việc”. Với Trần Hiếu Lễ, kinh doanh chính là nơi giúp anh tự tin hơn trước những thách thức và có được quyền tự quyết định cuộc sống của chính mình. Anh luôn nghĩ rằng mình sẽ phải cố gắng tìm tòi, sáng tạo, dám làm khi đã dám nghĩ, phải vắt óc suy nghĩ làm sao để khách hàng thực sự cảm thấy hài lòng khi đến với mình. Đừng bao giờ nghĩ đến tiền bạc trước, vì tiền là kết quả tự nhiên của việc kinh doanh. Tiền không phải là mục đích. “Chúng tôi không bao giờ mất quá nhiều thời gian để nói về những cái chúng tôi đã làm được. Đó không phải là văn hóa của chúng tôi. Mọi cuộc gặp mặt hay trao đổi đều tập trung: Chúng ta đã thành công ở sáu sản phẩm, thế còn cái thứ bảy sẽ như thế nào? – Tôi rất tâm đắc câu nói của nhà tỷ phú thế giới Bill Gates, điều đó luôn nhắc nhở để tôi phấn đấu, lao động, học tập và sáng tạo không ngừng”.
Khi được hỏi về những thành quả mình đã đạt được, Trần Hiếu Lễ khiêm tốn nói rằng: “Cứ kiên trì theo đuổi một con đường, một ước mơ, một mục đích rồi cũng sẽ có ngày thành công”. Khó khăn còn nhiều nhưng với anh, chiến thắng của con người chính là dám vượt qua những lúc khó khăn nhất. Anh tin rằng trong thời gian tới, đá nhân tạo của Viễn Phương sẽ trở thành lựa chọn số một của khách hàng trong trang trí nội thất. Không những thế, anh sẽ đẩy mạnh công việc nghiên cứu, chế tác ra nhiều sản phẩm đa dạng hơn để đem tới sự hài lòng và độ tin cậy cao cho người tiêu dùng. Thành đạt và có uy tín cao trong ngành trang trí nội thất nhưng trong anh vẫn lắng đọng những suy tư về quá khứ, anh không bao giờ cho phép mình quên đi gốc gác của mình: “Tôi là một công nhân thực thụ” – 19 tuổi anh đã là công nhân Công ty số 5 Bộ Xây dựng. Bước ngoặt và ngã rẽ trong đời là từ khi anh trúng tuyển ngành điêu khắc của Trường Mỹ thuật Công nghiệp.
Như cánh chim không mỏi
Hiện nay ngoài công việc kinh doanh, anh còn dành trọn thời gian cho niềm đam mê từ thuở thiếu thời: ba lần tham gia triển lãm mỹ thuật toàn quốc, lĩnh 1 giải B, 2 giải C Triển lãm mỹ thuật Hà Nội, 1 giải C Triển lãm tranh cổ động TW, tham gia triển lãm tại nhiều nơi trên thế giới, có tượng lưu trữ tại các sưu tập Anh, Pháp, Đức… Nhưng với anh, chưa bao giờ có chuyện “thành đạt” cả. Con đường gian khó đã qua và những việc phải làm sắp tới đều là sự suy nghĩ, chắt lọc để tìm tòi ra một điều gì có ích. Chặng đường phía trước còn rất dài, nhưng với anh – người giám đốc tuổi Giáp Ngọ này vẫn còn tươi nguyên sức sáng tạo, lửa nhiệt tình và dường như cuộc đua chỉ mới bắt đầu.
Nhìn đôi bàn tay của Trần Hiếu Lễ chai sạn và mốc mác vì phải tiếp xúc nhiều với xi măng, đất đá…, người ta mới hiểu được nhà điêu khắc này không chỉ có tâm hồn nghệ sĩ là đủ. Nhiều lúc vì quá say mê, anh đã ngủ gục trên tác phẩm còn dang dở của mình. Người vợ hiền vì quá thương chồng và cũng vì lòng cảm phục trước tình yêu nghệ thuật của anh đã gác bỏ tất cả để chuyên tâm phục vụ, động viên tinh thần để anh có được sự tĩnh tâm và sự thăng hoa của công việc.
Hôm nay, cho dù cuộc sống có rất nhiều “vòng xoáy” khác nhau của nền kinh tế thị trường nhưng bằng tất cả sự đam mê nghệ thuật, Trần Hiếu Lễ vẫn cặm cụi dâng cho đời những tác phẩm được chắt ra từ chính sức lao động bền bỉ của mình cũng như anh đang lặng lẽ một hành trình gieo hạt sáng tạo mới để hy vọng có những mùa thu hoạch đầy ý nghĩa và giá trị để Công ty Viễn Phương được hòa mình cùng dòng chảy đất nước, vững bước đi vào một ngày mới, một ngày mà Trần Hiếu Lễ vang danh không chỉ trên đất mẹ dấu yêu…

Hương Trầm - Doanh nhân Việt Nam xưa & nay