NƯỚC LÃ VÃ NÊN HỒ

Không ít người đã chạy khỏi cái công ty này khi nó đang trên đà tụt dốc. Còn Ông thì lại khác. Ở lại và nhận chức Giám đốc với hoài bão là sẽ thay đổi toàn bộ tình thế. Và Ông đã làm được. Công ty hóa chất Vinh, với một cơ nghiệp nghèo nàn về vốn, lạc hậu về công nghệ, dưới sự lãnh đạo tài tình của ông, đã “lột xác”, trở thành mô hình điểm về quản lý kinh tế để các công ty khác trong ngành sản xuất phân bón nước ta học tập.
Nhìn bề ngoài của ông không ai nghĩ rằng, ông có thể ăn ở vạ vật hàng tháng trời ngoài ruộng cùng bà con nông dân mỗi khi đưa mẫu phân bón mới vào thử nghiệm trong sản xuất nông nghiệp, chạy bán từng kg màng mỏng nilông PE do công ty sản xuất. Ông bảo: “Với cái nghề này, hạnh phúc thì cũng rất nhiều nhưng gian truân cũng chẳng ít. Sản phẩm sản xuất ra, nhiều khi đích thân giám đốc phải đi bán hàng và hướng dẫn cách sử dụng cho bà con nông dân. Nín thở chờ đến vụ thu hoạch. Nếu thành công thì đơn đặt hàng tới tấp làm không hết việc. Nếu điều ngược lại xảy ra, tất cả sẽ đổ bể. Tôi còn nhớ năm 98, do màng mỏng nilông PE (dùng để che trên bề mạt đất khi ươm cây giống) của công ty chúng tôi sản xuất ra kích cỡ và độ dày chưa được chuẩn nhưng vì chủ quan trong khâu kiểm định hàng hoá nên cứ tung ra thị trường bán cho bà con nông dân. Đợt ươm lạc thử nghiệm của bà con bị hỏng vì màng dày khó đục lỗ, nhiều mầm cây bị thối không lên được. Lúng túng chưa tìm ra cách xử lý thì đã bị các Báo, Đài đưa tin rùm beng lên. Lúc đó đau đầu lắm, cứ tưởng mọi việc đổ bể. Nhưng được cái là người nông dân vùng lân cận của công ty chúng tôi rất thuần. Sau khi nhận lời được xin lỗi và đền bù từ phía Công ty, họ lại tiếp tục thử nghiệm ươm mầm với màng mỏng nilông PE đã được tính toán, sản xuất lại. Khi mọi việc tốt đẹp cả, họ lại đến, lại mua hàng”.
Ông có cái nhìn thông minh và lanh lợi. Cao lớn, nghĩ nhiều, nói ít, ánh mắt toát lên vẻ chân thành, đủ để người khác tin cậy. Trong lần đầu tiên tiếp xúc với ông, tôi nhận thấy rõ một dáng vẻ điềm đạm, sự tự tin trên đôi bàn tay và giọng nói, hình như là hơi hơi ấm áp, truyền cảm, có sức thuyết phục mọi người. Vì thế, khi ông lên làm giám đốc, trong tay chưa chưa có một cái gì để đảm bảo cuộc sống ổn định cho mình cũng như cho người khác, vậy mà ông “dám cả gan” mời tất cả những cán bộ công nhân đã nghỉ việc quay trở lại làm việc và đã chuyển hướng sản xuất của công ty từ phân bón đơn sang phân viên hỗn hợp NPK.
Trước đây, Công ty hoá chất Vinh chỉ với công việc đơn thuần là nghiền quặng Apatít làm phân bón (một dạng phân bón đơn) phục vụ sản xuất nông nghiệp. Ngay từ khi mới ra đời, sản phẩm chưa ổn định thì vùng mỏ Lào Cai diễn ra chiến sự – Quặng Apatít- Nguồn nguyên liệu chủ yếu số 1 gặp bế tắc, dây chuyền sấy nghiền gần như ngừng hoạt động. Một số anh em công nhân phải bỏ công ty đi chỗ khác kiếm sống, số còn lại phải xuống cảng bốc vác và làm muối thuê, phải đi đập đá làm đường... tất cả đều rơi vào thế bế tắc không có lối thoát.
Là kế toán trưởng khi được nhận chức giám đốc, không phải là một kỹ sư hoá học, nhưng ông rất tin tưởng vào bản thân mình, bởi một thời ông là một anh công nhân đứng máy sản xuất phân bón và đã gắn bó với Công ty hàng chục năm trời. Ông nghĩ: “Mình vừa có từ thực tế trong sản xuất và kinh nghiệm của một người “tay hòm, chìa khóa” của của công ty. Trước đây, đơn vị của mình làm ăn thua thiệt không phải là do người lãnh đạo không có trình độ mà do yếu tố khách quan. Chiến tranh biên giới xảy ra và sự thay đổi cơ chế đã làm cho doanh nghiệp suy kệt về mọi mặt. Bằng suy nghĩ của chính bản thân, với những kinh nghiệm từ thực tế của một nhà quản lý và sự giúp đỡ của lãnh đạo Tổng công ty Hoá chất và các cộng sự, khó khăn dần dà được ông và tập thể CBCNV tháo gỡ.
Ông cho biết: “Muốn bảo tồn doanh nghiệp, duy trì công việc cho công nhân thì phải nắm bắt được những cái mà thị trường cần để sản xuất ra sản phẩm. Với Công ty hoá chất Vinh, sản xuất phân bón phục vụ cho sản xuất nông nghiệp là phù hợp với thị trường cũng như phù hợp với Chính sách của Đảng và Nhà nước là “đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp và phục vụ nông nghiệp, lấy nông nghiệp làm mũi nhọn phát triển kinh tế...”.
Công ty hóa chất Vinh duy trì sản xuất phân bón trên cơ sở nghiên cứu thực tế nhu cầu sử dụng của bà con nông dân. Tuy nhiên, không phải nói là làm được, có câu: “ Có thực mới vực được đạo”, mà công ty hoá chất Vinh lúc đó không còn gì để mà bàn nữa. Chả có ngân hàng nào lại dám cho một công ty dở sống, dở chết như Công ty Hoá chất Vinh vay vốn bao giờ cả. Đang loay hoay trăn trở tìm lối thoát, thì một ý nghĩ chợt loé lên trong tôi. Chỉ có con đường kêu gọi góp vốn từ anh em công nhân là khả thi nhất. Công nhân tuy nghèo nhưng được cái đồng sức đồng lòng lắm, khi được kêu gọi góp vốn, anh em công nhân đồng tình ngay. Góp gió thành bão, lượng vốn của công ty cũng đã hòm hòm, với mục tiêu lắy ngắn nuôi dài, tích luỹ dần dần sửa sang lại nhà xưởng. Và cũng nhờ đó mà có cái để cầm cố mà vay vốn ngân hàng cho đầu tư mở rộng qui mô sản xuất. Công ty sản xuất từ các loại sản phẩm bột giặt, màng mỏng nilông PE, các loại phân bón NPK...
Cái mà ông làm được là đã gây được lòng tin của công nhân đối với ban lãnh đạo. Người lao động đã không ngần ngại giao lại một phần tài sản của mình cho công ty. Lòng tin của họ được củng cố bởi những tính toán rất cụ thể trong đầu tư sản xuất của công ty. Với phương châm “Lấy khách hàng làm mục tiêu sản xuất, sản xuất những mặt hàng mà thị trường cần”. Năm 1998, Công ty hóa chất Vinh đã mạnh dạn đầu tư dây chuyền sản xuất phân bón NPK với công nghệ khép kín, hiện đại, công suất 50.000 tấn/năm; đồng thời, đổi mới công tác tổ chức và thực hiện áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến để tập trung sản xuất ra những sản phẩm đạt chất lượng cao. Công tác tiếp thị, thăm dò thị trường thực sự được công ty chú trọng, tuyển chọn kỹ càng, từng bước tiếp cận với bà con nông dân. Xác định mục tiêu quan trọng hàng đầu của Công ty là: Sản phẩm làm ra phải đạt tiêu chuẩn- chất lượng cao, giá cả phải phù hợp với túi tiền của người nông dân. Đặc biệt, sản phẩm làm ra phải phục vụ có hiệu quả cho các loại cây trồng của nhà nông, Công ty hoá chất Vinh đã phối kết hợp với các Viện nghiên cứu, các nhà khoa học,Trung tâm khuyến nông, khuyến lâm để nghiên cứu, sản xuất các loại phân đặc chủng cho cây lúa lai, ngô lai phù hợp với từng vùng nông hoá thổ nhưỡng; các loại phân bón hữu cơ đa vi lượng để bón cho các loại cây ngắn ngày như: khoai tây, rau màu. Đối với mỗi loại phân bón, sau khi được sáng chế và áp dụng thử nghiệm thành công, chúng tôi đều mời Chi cục đo lường tỉnh thực hiện kiểm định, xác định đủ hàm lượng theo tiêu chuẩn và hàm lượng đăng ký, mới sản xuất bán ra thị trường. Tiếp tục nhiều năm trở lại đây, hàng năm, Công ty đã đầu tư hàng chục tỷ đồng cho việc mở rộng sản xuất nhiều mặt hàng, thu lại hàng trăm tỷ doanh thu và đảm bảo cuộc sống cho gần 300 lao động. Gần 30 năm qua, từ một loại phân bón đơn thuần công ty hoá chất Vinh đã đưa ra thị trường trên 13 loại phân bón NPK có hàm lượng khác nhau phù hợp với từng loại cây, từng vùng nông hoá thổ nhưỡng và đã mở rộng được thị trường tới các tỉnh: Hà Tĩnh, Nam Định, Ninh Bình, Hà Nam, Thanh Hoá, Quảng Bình, Đắc Lắc...
Khi được hỏi về bí quyết riêng của ông để lãnh đạo thành công một doanh nghiệp. Ông chỉ cười và bảo: “Tôi là một nhà nông, tôi đã trồng được một cây đa. Hàng ngỳa tôi tưới nước cho nó với ước nguyện nó chóng lớn, cành lá sum suê, để cho người trong cuộc hưởng bóng mát, khách tham quan được chiêm ngưỡng bầu không khí trong lành. Tôi ước ao doanh nghiệp của chúng tôi như một cây đa với sức sống vĩnh cửu.”
Và thú vị hơn là lời tâm sự rất chân tình với tôi của anh Nguyễn Văn Đông – Trưởng phòng Tổ chức Công ty Hoá chất Vinh về Giám đốc Lương Ngọc Nho, “ Điểm xuất phát của chúng tôi đều từ những người thợ, nhưng trong quá trình công tác đã không ngừng phấn đấu rèn luyện chuyên môn và học hỏi thêm nên đã có những ngày như hôm nay. Anh Nho, khi ở cương vị một người thợ luôn là một người thợ giỏi, ở cương vị một kết toán trưởng lại là một nhà quản lý có trình độ chuyên môn cao, đặc biệt, khi làm Giám đốc lại là một doanh nhân giỏi, có tâm, luôn tìm tòi cho doanh nghiệp những bước đi đúng đắn, thu lại hiệu quả kinh tế cho toàn tập thể”./.